به گزارش خبرنگار مهر، تا حالا به این فکر کردهاید که اگر فرزندتان بداند «حریم بدن» یا «حق انتخاب» دقیقاً چه معنای حقوقیای دارد، چقدر در برابر آسیبهای احتمالی مقاومتر میشود؟ ما خیلی وقتها با سکوتکردن درباره قوانین، ناخواسته بچهها را در برابر ناملایمات جامعه بیدفاع میگذاریم. آموزش سواد حقوقی به کودکان، کاری لوکس و ویژه طبقه مرفه جامعه نیست؛ یک ضرورت برای امنیت روانی و اجتماعی آنهاست تا یاد بگیرند شهروندانی باشند که نه به کسی ظلم میکنند و نه اجازه میدهند کسی به آنها ظلم کند.
از کودکی شروع کنید
کودکان هم انسان هستند فقط از نظر سنی با بزرگسالان متفاوت هستند؛ بنابراین آنها نیز حقوقی در جامعه و خانواده دارند و باید برای رشد بهتر ذهن و جسم او آن حقوق رعایت شود. کودک بهدلیل شرایط سنی امکان مراقبت از حقوق خود را ندارد؛ پس این برعهده والدین، معلمان، مربیان، مسئولان قانونگذار و مجری قانون و هر بزرگسالی است که رعایت حق کودک به دست اوست.
آموزش سواد حقوقی به انسانها باید از سنین کودکی آغاز شود؛ چراکه ذهن کودکان در سالهای نخست زندگی انعطافپذیرتر از هر زمان دیگری است و آمادگی بیشتری برای یادگیری مفاهیم جدید را دارد. همچنین، آموزش حقوق کودکان به آنها، باعث افزایش حس اعتمادبهنفس و توانایی مواجهه با مشکلات در آنها میشود. اما این آموزش را از چه راههایی میتوانیم انجام دهیم؟
به کتابها مراجعه کنید
روشهای متنوعی در این زمینه وجود دارد؛ از رسانههای جمعی مانند رادیو، تلویزیون و سینما گرفته تا شبکههای اجتماعی. اما یکی از بهترین و سرگرمکنندهترین راهها، کتابها هستند. در این مطلب به معرفی یک کتاب در این زمینه میپردازیم.
کتاب «اولین حقوق من؛ پرورش کودکان مسئولیتپذیر و قانونمدار» به نویسندگی و تصویرگری شارلوت روییدن و ترجمه زهره طباطبایی، اثری از انتشارات قاصدک است که برای کودکان چهار تا 9 سال منتشر شده است. این کتاب با متن کوتاه و تصاویر هماهنگ خود به آموزش سواد حقوقی به کودکان میپردازد.
کودکان باید بدانند حتی اگر رعایت نشود
نویسنده در این کتاب به حقوق اولیه کودکان اشاره میکند و آنها را برای مخاطب کوچک خود شرح میدهد. برای مثال از حق بازی، داشتن رؤیا، حق خندیدن و آواز خواندن و انجام فعالیتهای موردعلاقه ورزشی، فرهنگی و هنری میگوید. او پس از بیان این حقوق میگوید: «چون هنوز وقت زیادی برای بزرگ شدن داری!»
همچنین، حق زندگی در صلح و آرامش، مراقبت بزرگسالان از بچهها در زمان خطر مثل سیل و زلزله، حق محافظت از کودکان در برابر جنگ و شرکتنکردن آنها در جنگها بهعنوان سرباز در این اثر بیان میشود.
نویسنده در کتاب خود میگوید کودکان در حقوق خود برابرند و دین، مذهب، ملیت، منطقه جغرافیایی و وضعیت جسمی مانند معلولیت و جنسیت و ... در حقوق آنها تأثیری ندارد و نباید به این دلایل، کودکی از حق خود محروم شود.
تصاویر کتاب همگام با متن هستند و توضیحات نویسنده را تکمیل میکنند. متن کتاب نیز ساده نوشته شده است و نویسنده مانند یک دوست با کودکان صحبت میکند. انگار همه کودکان جهان را در یک مکان جمع کرده است و روبهرویشان نشسته و برایشان از حقوق اولیهشان میگوید.
وظیفه والدین، معلمان و مربیان
البته در کتاب به این نکته اشاره میشود که «کشورهای زیادی قول دادن که از همه بچههای دنیا مراقبت کنن و بهشون اجازه بدن که زندگی شادی داشته باشند!»؛ اما آن چیزی که در واقعیت در جهان انسانی میبینیم متفاوت از این کلام نویسنده است. ما اکنون شاهد سکوت همان کشورها و مجامع جهانی و سازمانهای مرتبط در برابر جنایت جنگی آمریکا و اسرائیل در قبال کشتن کودکان ایرانی هستیم. مدرسه «شجره طیبه» میناب قربانی سکوت آنها شد و کودکان بسیاری با موشکهای آمریکایی کشته شدند و در این روزهای شروع سال تحصیلی نتوانستند به مدرسه بروند؛ همان حقی که باز هم نویسنده در این کتاب به آن اشاره میکند و میگوید «مدرسه رفتن حق توئه! اونجا یاد میگیری بخونی، بنویسی، فکر کنی و حتی رویاهات رو دنبال کنی. هر کودکی باید بتونه به مدرسه بره و چیزهای جدید یاد بگیره!»
بنابراین والدین، معلمان و مربیان ایرانی هنگام مطالعه این کتاب برای کودکان باید متوجه این نکته باشند و در صورت وجود سؤال کودکان درباره این مسئله که «پس چرا کودکان میناب در مدرسه کشته شدن؟»، پاسخی درست داشته باشند. البته حتی اگر کودکان هم سؤالی نداشتند، آنها باید برایشان توضیح دهند که حقوق کودکان مثل حق زندگی کردن و مدرسه رفتن و بازی کردن و شاد بودن، باید توسط همه رعایت شود اما در واقعیت بارها نقض شده و کودکان باید شجاعانه در برابر این ظلمها بایستند و از حق خود دفاع کنند و صدای کودکان مظلوم دیگر باشند. اگر این نکته هنگام استفاده از این کتاب رعایت شود، مطالعه این اثر برای آنها مفیدتر از قبل خواهد شد.
کتاب «اولین حقوق من؛ پرورش کودکان مسئولیتپذیر و قانونمدار» به نویسندگی و تصویرگری شارلوت روییدن و ترجمه زهره طباطبایی در 38 صفحه مصور رنگی و بهای 115 هزار تومان از سوی انتشارات قاصدک برای کودکان چهار تا 9 سال منتشر شده است.
نظر شما